Po łososiach i pstrągach przewodnik konsumenta – łososie i pstrągi na polskim rynku

Łosoś jest zaliczany do jednej z najsmaczniejszych ryb. Ma delikatne, kruche i tłuste mięso o pięknym czerwonym odcieniu, zwanym kolorem łososiowym. Jest przysmakiem na wielu stołach. Podobnie pstrąg – ceniona i smaczna ryba. Na rynku można dostać kilka różnych  gatunków łososi. Należy je sklasyfikować gdyż poszczególne gatunki różnią się pochodzeniem, smakiem i wartościami odżywczymi.

Dużym utrudnieniem dla konsumenta są nazwy handlowe sprzedawanych ryb. Mają one niewiele wspólnego z nazwami gatunków sprzedawanych ryb. Kupując rybę warto przeczytać nazwę łacińską ryby, która musi być wyszczególniona na opakowaniu. Warto także zwrócić uwagę czy ryba pochodzi z hodowli czy z połowu z dziko żyjących populacji. Dzikie i hodowlane ryby mogą znacznie różnić się wartościami odżywczymi i walorami smakowymi.

Łososie

Łosoś szlachetny

Łosoś szlachetny (łac. Salmo Salar, zwany także łososiem atlantyckim i łososiem norweskim) – najpopularniejszy z łososi komercyjnych w Polsce.

Salmo salar

zasieg_lososia_szlachetnego
Zasięg występowania łososia szlachetnego

W Polsce pochodzi głównie z dwóch źródeł.

Pierwsze źródło to hodowle w Norwegii – wielkie akwakultury, w których masowo hoduje się te ryby na eksport. Norweskie łososie hodowlane są bardzo kontrowersyjne z powodu środków chemicznych stosowanych przy ich produkcji oraz paszy jaką się je karmi.

Drugie źródło łososi atlantyckich to łososie poławiane w Bałtyku. Polska populacja łososi w rzekach została prawie wytępiona z powodu zanieczyszczenia rzek oraz zapór – na razie się to zbytnio nie zmieni ze względu na popularną politykę regulacji rzek i budowy zapór. Zarybia się rzeki łososiem pochodzącym z innych populacji. Łosoś bałtycki także jest kontrowersyjny ze względu na duże zanieczyszczenie Morza Bałtyckiego.

Łosoś atlantycki to bardzo smaczna i tłusta ryba, wartościowa odżywczo nawet w wersji hodowlanej. Praktycznie każdy powinien znać jej smak, a jeśli ktoś jeszcze nie próbował to powinien się skusić.

Wartości odżywcze:

Łosoś keta

Keta – Chum Salmon

Łosoś keta (łac. Oncorhynchus Keta) jest wart zainteresowania gdyż mięso sprzedawane w sklepach jest pozyskiwane z dziko żyjących populacji. Fakt ten oznacza, że mięso jest czyste od chemikaliów i leków stosowanych w hodowlach. Łosoś keta jest wykarmiony naturalne – to wielka zaleta. Należy mieć na uwadze jednak pewne fakty dotyczące tej ryby.

Po pierwsze tej ryby praktycznie się nie hoduje z jednego istotnego powodu.  Mięso tej ryby nie należy do najsmaczniejszych jest suche i znacznie mniej kruche niż łososia atlantyckiego. W USA i Kanadzie nie sprzedaje się tego łososia w postaci świeżego mięsa. Inuici także cenili tę rybę jak karmę dla swoich psów. Polscy i Europejscy sprzedawcy robią spory biznes na niewiedzy tutejszego konsumenta i sprzedają coraz większe ilości tej ryby używają określenia „dziki łosoś”. Tak jest w istocie – jest to łosoś dziki, bo jego hodowla jest nieopłacalna ze względu na niskie walory kulinarne. Łosoś atlantycki czy pacyficzne kiżucze i czawycze są dużo smaczniejsze, a więc atrakcyjniejsze dla konsumenta.

Podstawową zaletą łososia keta jest to, że jest dziki. Ma bardzo dobre proporcje kwasów omega-3 do omega-6 lecz ogólnie jest w nie dużo uboższy niż łosoś atlantycki. W Polsce dostępny jest w postaci głęboko mrożonych filetów.

Wartości odżywcze – http://nutritiondata.self.com/facts/finfish-and-shellfish-products/4105/2

Łosoś różowy (Gorbusza)

Pink Salmon
Łosoś różowy (Gorbusza)

Łosoś różowy (Gorbusza, łac. Oncorhynchus Gorbuscha) to kolejny pacyficzny gatunek łososia. Głęboko mrożone filety bez skóry poławianego dziko łososia znalazłem w Tesco. Zdecydowanie smaczniejszy nieco niż Łosoś Keta. Ma chude mięso, bardziej kruche niż keta. Zawartość omega-3 (w 100 gr) ok – 1,13 grama, omega-6 ok. 0,05 grama. Bogaty w selen – ma go prawie 2 razy więcej niż hodowlany Łosoś Atlantycki.

Ten gatunek łososia także jest poławiany z dziko żyjących populacji, gdyż walory kulinarne powodują, że nie opłaca się go hodować. Jest to jego zaletą, podobnie jak łososia keta.

Wartości odżywcze – http://nutritiondata.self.com/facts/finfish-and-shellfish-products/4109/2

Łosoś nerka

Łosoś nerka
Łosoś nerka

Łosoś nerka (łac. Oncorhynchus nerka) to chyba ostatni gatunek łososia pacyficznego, który można dostać na polskim rynku. Trudno mi ocenić jego smak – jeszcze go nie kosztowałem, ale podobno jest smaczniejszy niż dwaj jego poprzednicy. Bywa w Makro. Podobnie jak keta i gorbusza łosoś ten pozyskiwany jest z dzikich populacji głównie u wybrzeży Alaski.

Wartości odżywcze – http://nutritiondata.self.com/facts/finfish-and-shellfish-products/4111/2

Gdzie kupić dzikie łososie

Ostatnio coraz więcej sklepów ma w ofercie łososie pacyficzne. Stają się one popularne pewnie ze względu na złą opinię jaką ma hodowlany łosoś norweski. Należy szukać w sklepach wielkopowierzchniowych. Głęboko mrożone filety bywają w Tesco, Makro, Aldim, Carrefourze, Almie i być może w innych sklepach. W sklepie należy się udać do działu z mrożonkami i tam poszukać zdobyczy. Przy wyborze należy zwrócić uwagę na nazwę łacińską, gdyż tylko ona informuje nas dokładnie z jakim gatunkiem ryby mamy do czynienia. Na etykiecie powinien widnieć także obszar połowu i metoda połowu. Jeśli ryba jest hodowana to taka informacja także powinna znajdować się na etykiecie.

 

Pstrągi

Pstrągi należą do tej samej rodziny co łososie – do łososiowatych. Na polskim rynku nie ma dużego wyboru spośród różnych pstrągów. Zasadniczo cały rynek jest zdominowany przez jeden gatunek, a inne gatunki to bardzo znikoma ilość.

Pstrąg tęczowy

Pstrąg tęczowy (Oncorhynchus mykiss)
Pstrąg tęczowy (Oncorhynchus mykiss)

Pstrąg tęczowy (łac. Oncorhynchus mykiss) gatunek ryby sprowadzony do Europy w celach hodowlanych. Jest to gatunek występujący w dorzeczach rzek wpływających do Pacyfiku. Został wybrany przez hodowców jako gatunek hodowlany ze względu na swoje bardzo niskie wymagania środowiskowe w porównaniu do naszego rodzimego pstrąga potokowego. Pstrąg tęczowy jest najczęściej koloru stalowego z czarnymi kropkami z widocznym delikatnym różowym pasem ciągnącym się od głowy do ogona w połowie wysokości ciała.

Pstrągi tęczowe dostępne są w sprzedaży praktycznie w każdym markecie. Wszystkie te ryby pochodzą z hodowli słodkowodnych. W Polsce hodowli tej ryby jest sporo. Hoduje się je u nas od kilkudziesięciu lat.

Pstrąg łososiowy

Pstrąg łososiowy to tajemnicza nazwa nie mająca nic wspólnego z systematyką. Pstrąg łososiowy to jest pstrąg tęczowy (łac. Oncorhynchus mykiss). Nie jest to w żadnym wypadku łosoś. Pstrąg łososiowy jest to forma wędrowna pstrąga tęczowego (ang. steelhead). Głowna różnica polega na tym, że mięso tej odmiany kolorem przypomina mięso łososia. Mięso zwykłego pstrąga tęczowego jest bardziej blade.

Wartości odżywcze – http://nutritiondata.self.com/facts/finfish-and-shellfish-products/4262/2

Pstrąg tęczowy to jest dużo tańsza alternatywa dla łososi. Pomimo tego, że jest hodowlany zawiera niezłe proporcje kwasów omega-3 do omega 6 i nie budzi tyle kontrowersji co łosoś hodowlany.

Na koniec krótki film, na którym hodowca opowiada o swojej hodowli pstrągów tęczowych.

Troć wędrowna

Troć wędrowna (Slamo trutta m. trutta)
Troć wędrowna (Slamo trutta m. trutta)

Troć wędrowna (łac. Salmo trutta m. trutta) to wędrowna odmiana pstrąga potokowego – rodzima polska ryba. Komercyjnie jest poławiana w Bałtyku. Na skalę kraju są to odłowy w niewielkiej ilości i trudno powiedzieć gdzie tę rybę można kupić. Podobno jest bardzo smaczna. Są to ryby pozyskiwane z dzikich populacji – nie hoduje się ich.

Uwagi końcowe

To chyba wszystko co można powiedzieć o handlowej ofercie ryb łososiowatych w Polsce. Być możne w różnych miejscach, lokalnie można spotkać inne gatunki w ofercie, ale to raczej odosobnione przypadki. Są takie gatunki jak troć jeziorowa, sieja, sielawa, które są odławiane w polskich jeziorach, ale raczej ciężko je znaleźć w powszechnej ofercie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *